Günahlar ve Latîfe-i Rabbaniye

Bazı latîfeler, ruh ve kalbin kayyimi durumundadır. Cenâb-ı Hakk’ın engin rahmetindendir ki, bunların pek çoğu pörsüyüp solsalar da ölmezler. Dolayısıyla belli günahlar neticesinde yaprak dökümüne uğrayan bu latîfeler, tevbe mevsiminde tekrar yeşerir, çiçek açar ve meyve verirler.

İmam Şârânî’nin şu ifadesi bu hükmümüze delil kabul edilebilir. Diyor ki: “Ben namazsız bir insanla biraz yan yana otursam kırk gün namazımın bereketini bulamam.” Onun bu sözünden, namazsız insanlarla düşüp kalkmama mânâsının anlaşılması yanında, kırk gün sonra namazın bereketinden istifade edilebileceği mânâsını anlamak da mümkün... Zaten bazı hadisler de buna işaret eder mahiyettedir. Meselâ “İçki içenin kırk gün namazı kabul olmaz.” mealindeki hadis buna örnek gösterilebilir. Bunun mânâsı, aslî mânâda namaz kabul olmaz demek değildir; belki namazla ulaşılabilecek öyle noktalar vardır ki, içki içen bir insan, kırk günlük bu ölü zaman içinde o önemli noktaya ulaşamaz, demektir. Bundan, aynı zamanda, kırk gün sonra tekrar istenen mükemmeliyette namaz kılabilir mânâsını anlamak mümkündür...

İçki içenin namazının makbul olmamasını ise eskiler, “kemaline masruf” diye anlatırlar. Yani o namaz, “namaz” kelimesiyle anlaşılan ihatalı, derin ve kurbete vesile olabilecek mânâdan yoksundur. Meselâ namaz kılar da yine kendisini münkerattan alıkoymaz. Hâlbuki hakikî namaz, münkerata girmeme hususunda ilâhî bir garantidir. Demek ki, içki içenin kırk günlük namazı böyle bir garantiden mahrumdur. Yani o, mükemmel bir namaz olmaktan uzaktır. Bununla beraber, içki bütün hayatî latîfeleri öldürmüş de sayılmaz; zira kırk günün sonunda, eğer aynı cinsten günah işlenmezse, o kişinin pörsüyen, solan latîfeleri tekrar yeşerip hayatiyet kazanabilmektedir...