Nasıl bir sahrada namaz kılanın arkasında kalabalık bir melek topluluğu namaza duruyor ve onun namazında hazır bulunuyor; öyle de her fert, nerede namaz kılarsa kılsın, namazında mutlaka melekler hazır bulunuyor ve onun bazı ifadelerine iştirak ediyorlar. Meselâ, tahiyyatta, “Selâm, bizim ve Allah’ın salih kullarının üzerine olsun!” ifadesini, namaz kılanın sağına-soluna selâm verirken, sağ ve soldaki mevcut melekleri niyet edebildiği takdirde onun selâmını alarak mukabelede bulunurlar. Ancak burada da görüldüğü gibi birinci vazife, yani melekleri o zemine çekme misyonu insana düşmektedir. Önce insan namaz kılacak, selâmında melekleri niyet edecek ki, melekler onun yanında hazır bulunsun ve onun bazı ifadelerine iştirakla yapılan bu güzel işi alkışlasınlar…

2. MELEKLERİN PERVANE OLDUĞU RUHLAR

Kişinin amelinin keyfiyet ve durumuna göre meleklerin tahşidatı artar. Bu hususa işaret eden pek çok hadis-i şerif vardır. Bu hadislerde, tergîb ve teşvik esasına dayanılarak özetle şöyle denilmektedir:

“Namazda ilk safta duranların, saflarını sık ve düzgün tutanların ve namazdan sonra tesbihatlarını hudû ve huşû içinde Allah’a takdim edenlerin, seherlerde kalkıp Allah karşısında el pençe divan duranların etrafında melekler pervaz ederler.”

Seherler ki, o vakitlerde Cenâb-ı Hak, rahmetiyle dünya semasına nüzul buyurur. “Yok mu tevbe eden, tevbesini kabul edeyim? Yok mu dua eden, duasına icabette bulunayım?”¹²⁸ diyerek rahmetinin enginliğini vicdanlara duyurur. O dakikalardadır ki her yanda bir bâd-ı tecellî eser. Bu tecellînin uğradığı her yer anber kokar, gül kokar ve her gönül huzur ve saadet yudumlar dolaşır. Evet, sineler bir başka coşkuyla dolar taşar seherlerde. Öyle ise: