Ayrıca bir de müsbet ve menfi ibadet şekli vardır. Müsbet ibadetler namaz, oruç vs.. menfiler ise işte böyle hastalıklar vesairdir. Ayrıca böyle bir imtihanla sadıklar, sadık dostlar ortaya çıkar. Nitekim Hacı Bayram Veli’nin bir imtihan neticesinde bir buçuk müridinin kalması gibi. Bu çok önemlidir. Evet, sizi en sıkıntılı anınızda terk etmeyen, sizin en sadık dostlarınızdır.

Azabı Müjdelemek

Bu gibi yerlerde istihkar ve tehekküm vardır. İnsanlar kendi fiilleriyle ve kendi imkânlarıyla iyi şeyler yapıp Cennet’e girecekken, kötü şeyleri tercih ediyorlar. Meselâ, Allah birine mal vermiş, bu kadar servetle o insan Cennet’le müjdelenecekken, o tutuyor bu koca serveti şerde israf ediyor. İşte böyle birinin suiakıbeti hatırlatılırken, kaçırdığı müjde de ihtar ediliyor.

Evet, müjde tabiri iyi şeylerde olur; fakat bazen istihkar mânâsında da kullanılır. Meselâ, “Gözün aydın, iflas etmişsin!” gibi... Ayrıca bunda, kâfirlere tehekküm ve alay etme de var. Bunu duyunca küfür ve gayzları biraz daha artacak.. tıpkı onlara “Gözünüz aydın, babanız ölmüş!” dendiğinde öfkeden kuduracak hâle geldikleri gibi...

Kur’ân Kültürü

Sahabeden bu yana, büyük ölçüde usûl-i tefsir çerçevesi dahilinde, Kur’ân, yorum ve tefsire tâbi tutulmuştur. Tabiî, tefsir derken onun da bir sürü şartı ve usûlü vardır. Bu arada re’y ile tefsiri küfür sayanlar olmuştur.