Çalışmada Sistemin Önemi

Muntazam ve kesintisiz her çalışma, hendesî (geometrik) bir dizi hâlinde büyür, gelişir ve buudlaşır.. tabiî semeresi de öyle olur. Kesik kesik ve duraklamalı çalışmalar ise, ya eserleri itibarıyla sonuna kadar hep bu duraklamaların izlerini taşır veya netice ve semeresi itibarıyla bütün bütün güdük kalır.

İntikal Gerçeği

Mevkileri itibarıyla önde bulunanlara ait her güzel huy ve haslet katlanarak arkadakilere intikal edeceği gibi, her uygunsuz hâl ve davranış da onları özlerinden uzaklaştırarak, birer sefil ruh ve birer Frenk mukallidi hâline getirecektir.

Yeni Sayfa

Huneyn, harp öğreticiliği adına yeni bir sayfa sayılabilir. Mü’minler başta çok sarsıldılar; ama bu ileride Bizanslılarla yapılan savaşlar için iyi bir staj oldu.

Hüküm Vermede Acelecilik

Birisinde bir kötü davranış gördüğünde hüküm vermekte hemen acele etme! “Belki benim kötü bakışım onu bana böyle kötü göstermiştir.” de ve kendini kına, kendini levm et!

İrade Niçin Vardır?

Her uzuv ve duygunun bir yaratılış gayesi vardır. Göz, Cenâb-ı Hakk’ın istediği istikamette bakmak; el, o istikamette tutmak; ayak, yürümek ve kulak da aynı şekilde dinlemek için yaratılmıştır. Diğer duyguları da gayelerine uygun sıralayıp, onların da yaratılış gayelerini anlatmak mümkündür.

İrade için de durum, daha farklı değildir.. onun da bir yaratılış gayesi vardır.. evet, irade, nefis ve şeytandan gelen her türlü hile ve desiselere karşı bir siper olup, vahiyden düşünceye intikal eden şeyleri vicdanın destek ve beslemesi ile hayata mâletsin ve yaşanır hâle getirsin diye yaratılmıştır. O bu vazifeyi ifa ederken, en büyük hasmı olan şeytan ve nefis, iradenin karşısına pek çok mânia ve geçit vermeyen derin dereler çıkaracaklardır. Hasımlarına karşı böyle bir durumda mücadele vermek, iradenin varlık sebebidir. Düşünce vahye açık değilse, vicdan sönmüş, irade de felç ise, işte o zaman şeytanın, üstlendiği rolünü rahatlıkla oynayabileceği mükemmel bir sahne hazır demektir. Aslında, midesinin hakkını hiç unutmayan insan, iradesinin hakkını da vermeli değil midir?