Bi̇r Âyeti̇n Tedâî Etti̇rdi̇kleri̇

Soruda bahsettiğiniz âyetin sebeb-i nüzulünü izahla cevaba başlayayım. Hz. Musa kendisinden onlarca mucize gördüğü, firavunun zulmünden kurtulup, semavî sofralarla beslendiği hâlde, Tur’a Rabbisiyle mülâkata gittiğinde, buzağıyı ilâh edinen ve “Musa gitti, dönmedi, unuttu…” diyen kavmi karşısında Allah’a “İçimizdeki beyinsizler yüzünden bizi helâk mı edersin Allahım!” diye nida eder.¹ Fakat âyetin nüzul sebebinin bir olaya özgü olması ve bir vak’ayı bildirmesi, onun mânâsının umumiyet ifade etmesine mâni değildir. Bu itibarla da o günden bugüne, bugünden de kıyamete kadar gelecek insanların bu âyetten alacakları ders ve ibretler vardır. Zaten Kur’ân’ın evrensel olması da bunu gerektirir.

Buna göre; sadece Hz. Musa kavminde değil; Hz. Âdem’den Hz. Nuh’a, ondan Hz. İbrahim’e ve ondan da Hz. Muhammed’e (sallallâhu aleyhi ve sellem) uzanan çizgide, hidayete götüren doğru yolu bırakıp dalâlete sapan pek çok kimse gelip geçmiştir. Onlar dalâletleriyle âdeta semavî ve arzî belâlara davetiye çıkarmışlardır. Şahsen ben, son dönemlerde Orta Asya’da, Balkanlar’da “Müslümanım” diyen insanların bulunduğu ülkelerde cereyan eden hâdiselere biraz da bu gözle bakıyor ve o açıdan değerlendiriyorum. Hatta onlar adına Rabbime dua dua yalvarırken, bu mülâhaza her aklıma geldiğinde de ürperiyor ve; “Acaba ilâhî merhameti aşkın merhamet küstahlığında mı bulunuyorum; bulunuyor ve acaba gayretullaha dokunur mu bu dualarım?” diye endişelerle kıvranıyorum.