Osmanlı Neden Kâmi̇l Hi̇lâfeti̇ Uygulamadı?

Zannediyorum kâmil hilâfet ifadesiyle, Kur’ân-ı Kerim’in ruhuna ve Resûl-i Ekrem’in (sallallâhu aleyhi ve sellem) tatbikatına uygun bir sîretin takip edilmesi, her şeyin esâsât-ı Kur’âniyeye göre ele alınması ve İslâm’ın tam tatbik edilmesi kastediliyor. Osmanlıların, bütün meziyetlerine rağmen bir-iki meselede ihmalleri söz konusudur. Günümüzde de onların ihmal ettiği bu hususlar bir kısım kimseler tarafından serrişte edilmektedir.

Ancak hemen şunu ifade etmeliyim ki, eğer Osmanlıların tatbikatında bir şer bahis mevzuu ise, biz bugün onların başvurdukları veya içine düştükleri şerrin de şerrini irtikâp etmekte, hem de hiçbir rahatsızlık duymamaktayız. Bu itibarla biz, nasıl bir sukut içinde bulunduğumuzu düşünerek Osmanlı’ya dil uzatmaktansa kendimizi sorgulamalıyız. Osmanlı’nın hayr-ı mahzı ikame edemediği doğrudur. Ancak ikame etmemesinde bir kısım haricî ve dahilî âmiller olabileceği gibi, saltanatla marz-ı ilâhînin aynı anda muhafazası zorluğundan da kaynaklanmış olabilir.