hakkındaki Kur’an ayetlerinin ne kadar mânidar ve hikmetli olduğunu bildirir. Ve Kur’an’da keşfedilmeyi bekleyen pek çok define bulunduğunu hatırlatır.
Yirmi Birinci Söz
İki Makamdır.
Birinci Makam : Namazın kıymetini ve faydasını öyle güzel bir tarzda gösterir ki, en tembel ve günahkâr insanda dahi namaza karşı bir arzu uyandırır, onu gayrete getirir.
İkinci Makam : Şeytanın çok kullandığı mühim şüpheleri çürütür. Vesveseleriyle müminlerin kalbinde açtığı yaraların beşi için güzel merhemler tarif eder.
Yirmi İkinci Söz
، اَللّٰهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍفَاعْلَمْ أَنَّهُ لآ إِلٰهَ إِلاَّ اللّٰهُ ayetlerinin ve hakiki tevhid hakkındaki yüzlerce ayetin mühim bir hakikatini “İki Makam” ile tefsir eder.
Birinci Makam: Gayet güzel, parlak ve kuvvetli bir temsilî hikâye ve on iki basamak hükmünde “On iki Delil” ile Cenâb-ı Hakk’ın birliğini o kadar açık bir şekilde ispatlar ki, en inatçı müşrikleri bile tevhidi kabul etmeye mecbur bırakır. Kolay fakat kuvvetli, basit fakat parlak bir surette Vâcib-ül Vücud’un varlığını, birliğini ve ehadiyetini bütün sıfat ve isimleriyle ispat eder.
İkinci Makam: Tevhid hakikatini, hakiki tevhidi “On İki Lem’a” ile ispatlar. Temsilî bir hikâyenin perdesi altında on iki açık delil ile Cenâb-ı Hakk’ın birliğini gösterir. Celâl, cemâl ve kemâl vasıflarını vahdaniyet içinde ispat eder. O deliller o kadar açıktır ki, hiçbir şüpheye yer bırakmaz. Ve o kadar kuşatıcıdırlar ki, Cenâb-ı Hakk’ı bilmeye kâinattaki varlıklar, belki zerreler sayısınca pencereler açarlar. Bu makam, Vâcib-ül Vücud’un varlığını, bütün sıfat ve isimleriyle en inatçılara karşı böyle ispat eder.
Dipnotlar
- “O halde şu gerçeği hiç unutma ki: Allah’tan başka ilah yoktur.” (Muhammed sûresi, 47/19)
- “Her şeyi yaratan Allah’tır.” (Zümer sûresi, 39/62)