İkinci Maksat

Kıyamet, dünyanın sonu ve ahiret hayatı hakkındadır

Bu maksatta dört “esas” ve temsilden oluşan bir “mukaddime” var.

Mukaddime

Nasıl ki, bir saray veya şehir hakkında biri, “Şu saray, şu şehir yıkılıp yeniden, daha sağlam bir şekilde yapılacaktır.” dese, elbette bu iddiaya karşı altı sorunun cevaplanması gerekir:

Birincisi: “Niçin yıkılacak? Buna sebep ve gerekçe var mı?” Eğer cevap “Evet, var.” ise ikinci olarak şöyle bir soru gelir: “Orayı yıkıp yeniden inşa edecek ustanın bunu yapmaya gücü yeter mi? Yapabilir mi?” Cevap yine evetse ardından şu sorular gelir: “O sarayın veya şehrin yıkılması mümkün müdür? Hem sonra, gerçekten yıkılacak mıdır?” Eğer bunlar da ispat edilirse cevaplanması gereken iki soru daha kalır:

“Acaba şu benzersiz sarayın veya şehrin yeniden yapılması, tamiri mümkün müdür? Eğer mümkünse acaba gerçekten yapılacak mıdır?” Bu soruların da cevabı evetse ve bunlar ispat edilirse, o vakit meselenin hiçbir noktasında, hiçbir şekilde tereddüt, şüphe ve vesveselerin gireceği bir delik, bir boşluk kalmaz.

İşte şu temsildeki gibi, bu dünya sarayının ve kâinat şehrinin de yıkılıp yeniden yapılması için gereken sebepler var. Yaratıcısının ve Ustasının bunu yapmaya gücü yeter. Onun yıkılması mümkündür ve gerçekleşecektir. Yeniden inşa edilmesi de mümkündür ve olacaktır. İşte bu meseleler Birinci Esas’tan sonra ispat edilecek.

Birinci Esas

Ruh, kesinlikle bâkidir. Meleklerin ve ruhanilerin varlığını ispat eden Birinci Maksat’taki hemen bütün deliller, ruhun bekâsına da delildir. Bence mesele o kadar açıktır ki, fazla söz söylemek abes olur. Evet, berzah âleminde, ruhlar âleminde bulunan ve ahirete gitmek için bekleyen sayısız bâki ruh kafilesiyle aramızdaki mesafe o kadar ince ve kısadır ki, bunu delil ile göstermeye gerek kalmaz.