İlmindeki derinlik: Hem müspet ilimler, hem ilahî ilimler onda delillerin mertebeleri, işaretler, sûreler surlarında bir araya getirmiştir cennetleri.

Maksat ve gayelerinde: Denge, intizam, yaratılış kanunlarına uygunluk, birlik; tamamen riayet etmiş, korumuş mizanı.

İşte sözün kuşatıcılığındaki, mânânın genişliğindeki, hükmün enginliğindeki, ilmin derinliğindeki ve gayelerin dengeli oluşundaki şanlı câmiiyet!..

Dördüncü Unsur : Her asrın anlayış derecesine, edebî seviyesine göre ve her asırdaki tabakalara kabiliyetleri ölçüsünde veriyor nuranî feyzini.

Her asra, her asırdaki her tabakaya kapısı açık. Âdeta her dem, her yerde yeni indiriliyor o Kelâm-ı Rahmanî.

İhtiyarladıkça zaman, Kur’an gençleşiyor. İşaretleri açıklığa kavuşuyor, tabiat ve sebepler perdesini de yırtıyor Cenâb-ı Hakk’ın o hitabı.

Tevhid nuru her dem her ayetten fışkırır. Şehadet perdesini gayb üstünden kaldırır. Hitabının yüceliği dikkate davet eder insanın nazarını.

O gayb lisanıdır ki, şehadet âlemiyle bizzat konuşur. O unsurdan şu çıkar: Harika tazeliği umman gibi bir kuşatıcılık!

Zihinleri alıştırmak için insanın aklına ilahî tenezzüller. Tenzilin üslûbundaki çeşitliliği ve munisliğidir insanların ve cinlerin sevgilisi.

Beşinci Kaynak : Nakil ve hikâyelerini, doğru haberlerini, esas noktaları orada hazırmış gibi, o hadiselere şahit olmuş gibi çok mânâsı bulunan eşsiz bir üslûpla

Naklederek insanı ikaz eder. Naklettikleri: Geçmişte yaşananlar, geleceğe dair haberler, cehennemin ve cennetin sırları.

Gaybî hakikatler, şehadet sırları ve ilahî sırlar, yaratılışla ilgili bağlara dair hikâyelerdir, görür gibi nakleder ki,

Ne meydana gelen hadiseler bunu reddetmiş ne de mantık yalanlamıştır. Mantık kabul etmese bile reddedemez. Cihanın çok beklediği semavî kitaplarla

Ortak noktaları doğruluğu tasdik edilen bir şekilde nakleder. İhtilaf edilen meseleleri tashih ederek anlatır. Böyle nakillerin bir “Ümmi”den çıkması, zamanın bir harikası...

Altıncı Unsur: İçine almış ve tesis etmiş İslam dinini. İslamiyet’in benzerine ne mâzi, ne gelecek muktedir, araştırsan zaman ile mekânı!..