Mesih Nerede, Mehdi Kim?

Soru: Mesih ve Mehdi kimdir?

Cevap: Mesih, Hazreti İsa’nın (aleyhisselâm) isimlerinden biridir. İsa’ya (aleyhisselâm); her türlü günahtan korunmuş olması; dokunduğu hastaların Allah’ın izni ile şifa bulması; yeryüzünde çok seyâhat edip sesini soluğunu her tarafa duyurması sebebiyle bu ismin verildiği rivayet edilmektedir. Ayrıca, Mesih, İbrânî dilinde mübarek mânâsındadır. Hazreti İsa’nın şeref ve faziletini ifade etmek için de ona Mesih denilmiş olabilir. Diğer taraftan, kıyamete yakın ortaya çıkacağı bildirilen Deccâl’a da, gözünün biri âdeta silik olduğu veya ortaya çıktığında, yeryüzünü kısa zamanda dolaşacağı için Mesih denmiştir.

Mehdi ise, hidayete ermiş, sırat-ı müstakîme yönlendirilmiş kimse demektir. Mehdi, zulüm ve adaletsizliğin her tarafı kapladığı bir zamanda gelip yeryüzünü adaletle dolduracağı ve İslâm’ı hâkim kılacağı söylenen, Ehl-i Beyt’ten olacağı işaret edilen halaskârdır.

İtikadî bağların zaafa uğradığı, amelin terk edildiği, muamelâtın tamamen gözden çıkarıldığı dönemlerde kurtarıcı bir zatın beklenmesinin tarihi çok eskilere dayanır. Yahudiler de, Hristiyanlar da hatta onlardan önceki insanlar da ömürlerini hep bir kurtarıcı bekleyişi içinde geçirmiş; özellikle de zulme uğradıkları, gadre maruz kaldıkları zamanlarda böyle bir halaskâr beklemişlerdir. Peygamberlik silsilesinin devam ettiği devirlerde beklenen bir peygamber, bir Mesih’tir; Peygamber Efendimiz’den sonra da hemen her dönemde bir müceddit, bir kurtarıcı beklenmiştir; ama artık beklenen, bir peygamber değil, O’nun soyundan gelecek bir rehber, bir Mehdi olmuştur. Fakat o da, Allah tarafından gönderilmiş bir elçi gibi algılandığından ve Fukahâ-yı Erbaa’dan (İmam Âzam, İmam Malik, İmam Şafiî ve İmam Ahmed İbn Hanbel), kutuplardan, gavslardan ve hatta Kutbü’l-İrşad’dan daha büyük olduğuna işaretler bulunduğundan ona gösterilen tâzimi ifade etmek için “er-Resûl” sıfatı ile beraber Mehdi-i Resûl şeklinde anılagelmiştir.